Miesiąc: kwiecień 2026
W czwartkowe popołudnie, 14 kwietnia 2026 roku, w nowotomyskiej bibliotece odbyło się spotkanie poświęcone historii Szpitala dla Nerwowo i Psychicznie Chorych w Międzyrzeczu-Obrzycach. Prelekcja, kolejna z cyklu „Biblioteka Regionu”, była niezwykle poruszającą i ważną lekcją pamięci. Uczestnicy mieli okazję poznać dzieje tej placówki, która – choć dziś funkcjonuje jako nowoczesny ośrodek wielospecjalistyczny – skrywa w swojej przeszłości także dramatyczne wydarzenia.
Prelegentka, Katarzyna Sztuba-Frąckowiak – absolwentka Uniwersytetu Zielonogórskiego, kierownik ds. naukowych w Muzeum Ziemi Międzyrzeckiej, członkini niemieckiego stowarzyszenia naukowców zajmujących się zagładą pacjentów psychiatrycznych Arbeitkreis Gedenkort T4 w Berlinie oraz prezeska Fundacji Miejsce Pamięci Obrzyce / Gedenkstätte Obrawalde – w przystępny, a zarazem niezwykle rzetelny sposób przybliżyła historię szpitala, sięgającą 1904 roku. Opowiedziała o jego powstaniu, przeznaczeniu, strukturze i funkcjonowaniu jako nowoczesnego, samowystarczalnego zakładu leczniczego, w którym pacjentów nie tylko leczono, lecz także przygotowywano do wykonywania zawodów mogących w przyszłości stanowić źródło ich utrzymania.
Szczególne miejsce w spotkaniu zajęła trudna i bolesna karta z okresu II wojny światowej. Uczestnicy poznali tragiczne losy pacjentów, którzy padli ofiarą nazistowskiej akcji T-4 – programu eksterminacji osób chorych psychicznie. Chorzy, zarówno z terenów podbitych, jak i z samych Niemiec – łącznie około 200 tysięcy osób w ramach tzw. akcji T4 – uznani za „niezdolnych do współżycia społecznego” i „wiodących żywot niegodny życia”, zostali wykorzystani przez aparat państwa niemieckiego do testowania metod masowego uśmiercania. W latach 1940–1941 w Obrzycach zamordowano – według oficjalnych danych – około 10 tysięcy osób, choć rzeczywista liczba ofiar była zapewne wyższa. W danych figurują głównie osoby narodowości niemieckiej, których akty zgonów wysyłano do rodzin. Pacjentów – osoby z zaburzeniami psychicznymi, neurologicznymi, cierpiące na depresję, osoby nieprzystosowane społecznie, czy osoby starsze z niemieckich zakładów opiekuńczych – przywożono głównie z terenów Rzeszy i uśmiercano m.in. za pomocą luminalu. Zwłoki wywożono do krematoriów w okolicach Frankfurtu lub grzebano w zbiorowych mogiłach, maskowanych jako pojedyncze groby. Wstrząsający pozostaje fakt, że ofiarami ówczesnego państwa niemieckiego byli w dużej mierze obywatele niemieccy. Pamięć o nich do dziś jest pielęgnowana poprzez obelisk znajdujący się na terenie szpitala oraz wystawę w Izbie Pamięci.
Autorka książek: „Szpital Psychiatryczny w Obrzycach 1904–1945. Cienie z przeszłości” oraz „Od Obrawalde do Obrzyc 1904-2024. Historie prawdziwe” podzieliła się również kulisami swojej pracy badawczej, podkreślając znaczenie dokumentowania historii i przywracania pamięci o ofiarach. Tematyka ta stanowi także przedmiot jej pracy doktorskiej.
Spotkanie spotkało się z dużym zainteresowaniem – nie zabrakło pytań i refleksji ze strony uczestników. Na zakończenie można było zakupić książki. Publikacje będą dostępne w zbiorach biblioteki, można je także zakupić na stronie Fundacji: http://www.fundacjaobrzyce.eu. Tam też można zapoznać się szerzej z tematem.
Nowy początek zaczyna się we mnie. Czy możemy pozwolić sobie nie wiedzieć – i właśnie stąd ruszyć dalej?
Pod tym pytaniem, 14 kwietnia, spotkałyśmy się na kolejnym warsztacie dla Stowarzyszenia KochaMy, prowadzonym przez Joannę Maćkowską-Balcewicz.
Pracowałyśmy w trzech obszarach:
Pierwszy – ciało i układ nerwowy, czyli teoria poliwagalna Stephena Porgsa
Pracowałyśmy z drabinką: od zamrożenia, przez mobilizację, do stanu połączenia.
Wyraźnie wybrzmiało, że dostęp do uczenia się, relacji i radości pojawia się dopiero na jej górze – w poczuciu bezpieczeństwa.
Drugi – ciekawość. Nie jako idea, tylko jako konkretna praktyka zatrzymania: zamiast szukać odpowiedzi, pojawiały się pytania – co warto wiedzieć, co warto zrobić, co warto uczcić
Ciekawość była tu narzędziem zauważania, a nie zmieniania.
Trzeci – Strategia Walta Disneya.
Przechodziłyśmy przez trzy role: marzyciela, realisty i krytyka.
Od wizji, przez plan, po sprawdzenie, co wymaga urealnienia lub ochrony.
Wspólnym mianownikiem nie było „działanie”.
Było nim pozwolenie sobie na niewiedzę – dopiero z tego miejsca zaczynał się ruch.
„Kurzol wie lepiej” to pierwsze spotkanie zrealizowane w ramach projektu „Czytam więc jeSTEM!”. Gościem specjalnym był Boguś Janiszewski – autor popularnonaukowych książek dla dzieci i młodzieży, m.in. serii o Kurzolu oraz „To,
o czym dorośli Ci nie mówią”.
Spotkanie poświęcone było książkom o Kurzolu, które stanowią wyjątkowe połączenie komiksu i tradycyjnej opowieści. W przystępny i ciekawy sposób pomagają one młodym czytelnikom zrozumieć, jak funkcjonuje ludzki organizm oraz jak o niego dbać.
Podczas wydarzeń w Strefie Koloru oraz filii bibliotecznej w Borui Kościelnej uczestnicy mieli okazję poznać tytułowego bohatera i wraz z nim wyruszyć w niezwykłą podróż do wnętrza ludzkiego ciała.
Nie zabrakło także pytań ze strony uczestników. Autor z dużą swobodą i humorem opowiadał o początkach swojej pisarskiej pasji, zdradzając, skąd wzięła się jego fascynacja trudnymi tematami przedstawianymi w przystępny sposób dla młodych odbiorców. Dzieci mogły również bliżej poznać postać Kurzola – pisarz przywiózł ze sobą maskotkę bohatera oraz rekwizyty przedstawiające elementy układu trawiennego, które wzbudziły duże zainteresowanie.
Po spotkaniu uczestnicy mieli możliwość zakupu książek oraz zdobycia pamiątkowego autografu, z czego chętnie korzystali.
Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących
z Funduszu Promocji Kultury.
Masz pomysł na fajne miejsce dla młodych? Dołącz i stwórz je razem z nami – zgłoszenia do 30 kwietnia! 🚀 Czytelnia -STARTUJEMY !
W poniedziałek, 13 kwietnia w Miejskiej i Powiatowej Bibliotece Publicznej w Nowym Tomyślu odbyło się spotkanie z prof. Dawidem Murawą, cenionym chirurgiem onkologii i ekspertem w dziedzinie leczenia nowotworów. Poświęcone było profilaktyce onkologicznej oraz nowoczesnym metodom leczenia, a współorganizowane wraz z Nowotomyski Klub Amazonek.
Podczas spotkania uczestnicy mieli okazję poszerzyć swoją wiedzę na temat wczesnej diagnostyki, profilaktyki oraz aktualnych możliwości terapii chorób nowotworowych. Nie zabrakło również czasu na zadawanie pytań – zarówno w trakcie części oficjalnej, jak i w kuluarach.
W wydarzeniu udział wziął m.in. starosta nowotomyski Andrzej Wilkoński, który podkreślił, że wciąż niewielu jest lekarzy potrafiących w tak przystępny i zrozumiały sposób rozmawiać z pacjentami. Zaznaczył również, jak ważne – obok ogromnej wiedzy – są empatia oraz społeczne zaangażowanie lekarza.
Spotkanie miało niezwykle ciepły i poruszający charakter. Wiele osób skorzystało z możliwości indywidualnych rozmów z prof. Murawą – pełnych empatii, życzliwości i zrozumienia. Była to nie tylko cenna lekcja wiedzy, ale także ważna przestrzeń do dzielenia się doświadczeniami i budowania świadomości zdrowotnej.
Prof. Murawa szczególnie podkreślił aktywność i zaangażowanie nowotomyskich Amazonek, doceniając ich rolę w budowaniu świadomości i wsparcia dla osób dotkniętych chorobą.
– Dziękujemy wszystkim uczestnikom za obecność i aktywny udział – podsumowała Monika Kahl, szefowa stowarzyszenia.
Powiatowa Stacja Sanitarno – Epidemiologiczna w Nowym Tomyślu miała z kolei stoisko profilaktyczne, gdzie można było uzyskać fachowych wskazówek dotyczących m.jn. samobadania piersi.
Źródło: Powiat Nowotomyski, fot. MiPBP
10 kwietnia odbyło się kolejne spotkanie naszej Wyspy Kobiet. To nie był zwykły warsztat – to był czas zatrzymania, głębokich oddechów i powrotu do samej siebie. ✨
W samym sercu naszego kręgu stworzyłyśmy symboliczną mapę przekonań. Wśród kojącej obecności innych kobiet „odczarowywałyśmy” te ciche głosy w głowie, które szepczą, że inni robią coś lepiej lub że wciąż musimy biec szybciej.
Zastępowałyśmy je nowymi, wspierającymi myślami, dając sobie prawo do bycia sobą. 🛑
Czego się nauczyłyśmy?
Że nasze tempo jest w porządku. 🐢
Że mamy prawo do potrzeb i odpoczynku. ☕
Że każda z nas nosi w sobie ogromną wartość, której nie trzeba udowadniać światu.
✨ Dołącz do naszej Wyspy Kobiet! ✨
Poczułaś, że te słowa rezonują również w Tobie? Chciałabyś spędzić czas w kobiecym kręgu, pełnym empatii i zrozumienia?
Zapraszamy Cię na nasze kolejne spotkanie warsztatowe, które odbędzie się już w maju! 📅
To przestrzeń dla każdej kobiety – bez względu na to, na jakim etapie życia jesteś. Jeśli masz ochotę na chwilę dla siebie i wspólny rozwój, śledź nasz profil – szczegóły i termin majowego spotkania podamy już wkrótce!
W piątek, 10 kwietnia, w Galerii na Piętrze naszej biblioteki miało miejsce otwarcie klimatycznej i niezwykle barwnej wystawy fotograficznej Aleksandry Wieczorek, zatytułowanej “Między światłem, a ciszą”. Wernisaż był połączony z koncertem zespołu “kilka czułości”, który dopełnił tę fotograficzną opowieść, splatając tajemniczość natury z ciepłem ludzkich uczuć, subtelność z pierwotną energią. muzyczny organizm pulsujący emocją.
Zespół wystąpił w składzie: Anna Kamińska (wokal, ukulele, pianino, autoharfa, gitara akustyczna), Emil Smardzewski (pianino, gitary, wokal), Filip Turkowski (wiolonczela, wokal), Eryk Susicki (gitara basowa, wokal) i Jakub Jugo (perkusja, kalimba, wokal).
Wydarzenie spotkało się z dużym zainteresowaniem i bardzo ciepłym przyjęciem publiczności. Wystawę będzie można zwiedzać do końca kwietnia.
Kwietniowe spotkanie Dyskusyjnego Klubu Książki koncentrowało się na książce Anny North pt. Banitka. Przewijają się w niej silne kobiece postacie z główną bohaterką Adą na czele. Autorka przedstawiła wizja świata umiejscowioną w 1894r., w którym rolą kobiety jest wyjście za mąż i urodzenie dziecka. Kobiety, które nie urodzą potomka wykluczane są ze społeczności – oskarżane o czary i wieszane na szubienicy. Przyczyna niemożności zajścia w ciążę w tym świecie jest nieistotna. Z tego powodu nasza bohaterka Ada, czuje się zagrożona w mieście i postanawia z niego uciec. Mając zaledwie 18 lat w 1894 r. dołącza do bandy buntowniczek z Hole-in-the-Wall. Grupa ta funkcjonuje na obrzeżach miasta, gdzie wykluczone kobiety wspierają się i szukają dla siebie miejsca.
Powieść koncentruje się na silnych kobiecych postaciach w oryginalnej wizji Dzikiego Zachodu. Fabuła porusza tematykę feministyczną – zgłębia temat lojalności, przetrwania i prawa kobiet do decydowania o sobie.
Książka polecana dla osób które, lubią nietuzinkowe książki z gatunku literatury feministycznej często też jest kojarzona z „Opowieścią podręcznej” Margaret Atwood.
Spotkanie odbyło się 9 kwietnia 2026r.
Dofinansowano ze środków Instytutu Książki pochodzących z dotacji celowej Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.
Zapraszamy serdecznie na wyjątkowe spotkanie autorskie z Bogusiem Janiszewskim – cenionym autorem książek popularnonaukowych dla dzieci i młodzieży. Wydarzenie odbędzie się w ramach projektu Czytam, więc jeSTEM!, promującego czytelnictwo oraz rozwijanie zainteresowań nauką wśród młodych odbiorców.
To doskonała okazja, by poznać kulisy powstawania inspirujących publikacji autora, zadać pytania oraz odkryć, jak w przystępny i fascynujący sposób można mówić o świecie nauki. 👨🔬👨🚀
14 kwietnia
8.00 – Filia w Borui Kościelnej
10.30 – Strefa Koloru MiPBP
Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury.
Zapraszamy na pierwsze spotkanie Kręgu Wzajemni, które odbędzie się we wtorek, 21 kwietnia o godz. 17.00.
Krąg Spotkań Wzajemni to inicjatywa cyklicznych spotkań przy kawie, dla osób które chcą budować relacje, rozmawiać i wzajemnie się inspirować. Każde spotkanie będzie okazją do wspólnego bycia, refleksji i dobrej rozmowy.
Projekt realizowany we współpracy z Fundacją Stocznia.
Podczas spotkania porozmawiamy o tym, co w nas budzi się tej wiosny, jakie małe rzeczy przynoszą nam radość i na co chcemy się otworzyć w nadchodzącym czasie.
Jeśli czujesz, że przyda Ci się chwila zatrzymania i spotkania z ludźmi – to miejsce właśnie dla Ciebie.
We wtorek, 28 kwietnia, odbędą się 2 urodziny Kawiarenki Językowej, które wspólnie świętować będą uczący się w naszej bibliotece: języka hiszpańskiego, angielskiego, arabskiego i polskiego.
We wtorek, 7 kwietnia, w czytelni naszej biblioteki odbyło się spotkanie poetyckie skierowane do seniorów, łączące elementy warsztatów twórczych z prezentacją lokalnej twórczości literackiej. Wydarzenie zgromadziło miłośników poezji, którzy mieli okazję zarówno wysłuchać utworów poetyckich, jak i spróbować własnych sił w pisaniu, tworzeniu wierszy dadaistycznych z losowo wybranych słów. Ważnym punktem programu było czytanie wierszy autorstwa poetów związanych z Nowotomyskim Piętrem Wyrazów Literackich. Prezentowane teksty spotkały się z dużym zainteresowaniem i były punktem wyjścia do rozmów o roli poezji w codziennym życiu. Spotkanie zakończyło się wspólnym poczęstunkiem, sprzyjającym integracji i dalszym rozmowom. Wydarzenie pokazało, że poezja może być ważnym elementem aktywizacji i integracji środowiska seniorów.
W środę, 22 kwietnia o godz. 18.00, w ramach cyklu: Rozdział o mnie zapraszamy na spotkanie z Elżbietą Kaczmarek, twórczo niepokorną multipotencjonalistką: edukatorką, społeczniczką i podróżniczką. To opowieść o kobiecie, której nie da się zamknąć w jednej definicji. O życiu między tym, co lokalne, a tym, co otwiera szeroki horyzont. Bez suchych wykładów o sukcesach, za to ze szczerą rozmową o zmianie, dojrzewaniu i o tym, jak z różnorodności zrobić swoją siłę.
Przyjdź, jeśli chcesz usłyszeć o:
• odwadze do bycia sobą
• wolności od cudzych szuflad i schematów
• budowaniu relacji tam, gdzie inni widzą tylko granice
To spotkanie dla tych, którzy czują, że ich historia wciąż się pisze i że warto pisać ją po swojemu. 📖
Ilość miejsc ograniczona. Zapisy: 614421278
We wtorek, 21 kwietnia o godz. 10.00 odbędą się kolejne warsztaty dla młodzieży ukraińskiej z Olhą Lekh pt. ESG w praktyce: od celów globalnych do działań.
17 kwietnia (piątek), o godz. 16.30 zapraszamy do Strefy Koloru
na zajęcia dla dzieci z Darią Wlekły ze szkoły językowej FRONT English.
Obowiązują zapisy tel. 61 44 21 274
See you
Zapraszamy w kwietniu na warsztaty latino z Sonią Ocampo.
Kontakt: 696421968
2 kwietnia w bibliotecznej Strefie Koloru świętowaliśmy urodziny Hansa Christiana Andersena – bajkopisarza z Odense, który rozsławił Danię. Tego dnia obchodzony jest również Międzynarodowy Dzień Książki dla Dzieci, ustanowiony właśnie na jego cześć.
Podczas zajęć z cyklu „Godziny dla Rodziny” uczestnicy poznali historię Calineczki – małej bohaterki znanej dzieciom na całym świecie. „Calineczka” przybliżyła postać pisarza, a sam „Andersen” przeczytał dzieciom bajkę.
Po wysłuchaniu opowieści dzieci zmierzyły się z różnymi zadaniami: układały wydarzenia z życia dziewczynki we właściwej kolejności oraz rozwiązywały labirynt, pomagając Calineczce dotrzeć do kwiatka. W części plastycznej uczestnicy wykonali koszyczki – pracując z dużym zaangażowaniem razem z opiekunami.
Na zakończenie „Calineczka” i „Andersen” wypełnili koszyczki czekoladowymi jajeczkami, składając dzieciom świąteczne życzenia.
Życzymy wszystkim dzieciom, aby jak najczęściej sięgały po książki razem z rodzicami i dziadkami – bo to właśnie one najpiękniej rozwijają wyobraźnię.
Przedświąteczny czas w bibliotece zawsze ma w sobie coś szczególnego, a spotkania z najmłodszymi czytelnikami w okresie wielkanocnym należą bardzo radosnych i pełnych dziecięcej energii. W bibliotece w Bukowcu spotkania rozpoczynaliśmy czytaniem wielkanocnych przygód kurczaczka, baranka, zajączka i Misia Paddingtona. Dzieci z zaciekawieniem słuchały opowieści, a w trakcie lektury nie brakowało pytań, spontanicznych komentarzy i radosnych śmiechów – każdy chciał podzielić się swoimi skojarzeniami i doświadczeniami. Po części czytelniczej przechodziliśmy do działań plastycznych. Stoły szybko zapełniały się kolorowymi kartkami, farbami, naklejkami i różnorodnymi ozdobami. Dzieci z ogromnym zaangażowaniem tworzyły własne pisanki – każda była inna, wyjątkowa, pełna wyobraźni. Najwięcej emocji wzbudziła jednak zabawa w poszukiwanie świątecznego prezentu od zajączka. Aby go odnaleźć, mali uczestnicy musieli wykonać przygotowane wcześniej zadania – rozwiązać zagadki, odnaleźć ukryte wskazówki i współpracować w grupie. Była to nie tylko świetna zabawa, ale też okazja do rozwijania spostrzegawczości i pracy zespołowej. Na zakończenie, gdy wreszcie udawało się odnaleźć ukryty upominek, radość dzieci była bezcenna. Przedświąteczna atmosfera, dziecięca ciekawość i twórcza aktywność stworzyły wyjątkowy czas, który na długo pozostanie w naszej pamięci.
Z najlepszymi świątecznymi życzeniami 🙂
W ramach Biblioteki Regionu zapraszamy na prelekcję Katarzyny Sztuby-Frąckowiak pt. Znani i nieznani pacjenci Szpitala Psychiatrycznego w Obrzycach.
Szpital dla Nerwowo i Psychicznie Chorych w Międzyrzeczu-Obrzycach to nie tylko placówka medyczna, ale również jedno z miejsc pamięci w województwie lubuskim.
Szpital powstał w 1904 r. na gruntach byłego majątku ziemskiego rodziny Jokisch. Przeszedł drogę z placówki o profilu psychiatrycznym do ośrodka wielospecjalistycznego, w którym znajduje się również oddział rehabilitacji neurologicznej, oddział terapii uzależnienia od alkoholu czy oddział leczenia zaburzeń nerwicowych i osobowości. Na przestrzeni dziejów szpitala zdarzyła się także ciemna karta. Podczas II wojny światowej do Obrzyc przewieziono chore psychicznie osoby z głębi Niemiec.
Nazistowska akcja T-4 – masowe morderstwa ponad 10 tys. osób chorych – była przeprowadzona w latach 1940 -1941. Pamięci ofiar zbrodni jest poświęcony obelisk wzniesiony w 1966 r. na terenie ośrodka oraz stała wystawa w Izbie Pamięci w budynku administracyjnym szpitala.
Katarzyna Sztuba-Frąckowiak – autorka książki
o historii lecznicy „Szpital Psychiatryczny w Obrzycach 1904-1945. Cienie z przeszłości”. Absolwentka historii i języka francuskiego Uniwersytetu Zielonogórskiego i oraz studiów doktoranckich
na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Kierownik ds. naukowych w Muzeum Ziemi Międzyrzeckiej, członkini niemieckiego stowarzyszenia naukowców zajmujących się zagładą pacjentów psychiatrycznych Arbeitkreis Gedenkort T4 w Berlinie, prezeska Fundacji Miejsce Pamięci Obrzyce / Gedenkstätte Obrawalde.
Podczas spotkania będzie możliwość zakupu książek.
31 marca w naszej bibliotece odbyło się kolejne, już 12. spotkanie w ramach projektu Między Kulturami, z cyklu Jestem z…. Tym razem gościem wydarzenia był Murabak Hossain z Bangladeszu, któremu towarzyszyli jego kuzyn Sujoy oraz przyjaciel Fahim.
Podczas spotkania uczestnicy mieli okazję bliżej poznać kulturę i codzienność Bangladeszu. Goście opowiadali nie tylko o swoim kraju – jego tradycjach, zwyczajach i życiu codziennym – ale również o swoich doświadczeniach związanych z życiem w Polsce. Była to doskonała okazja do rozmowy, zadawania pytań i wymiany spostrzeżeń.
Wyjątkowym elementem wydarzenia była możliwość skosztowania tradycyjnych bangladeskich przysmaków, przygotowanych specjalnie na tę okazję przez mamy naszych gości. Smaki i aromaty kuchni Bangladeszu spotkały się z dużym zainteresowaniem i uznaniem uczestników.
Cykl „Jestem z…” realizowany w ramach projektu „Między Kulturami” ma na celu przybliżanie mieszkańcom Nowego Tomyśla kultur osób, które żyją i pracują w ich najbliższym otoczeniu. Dzięki takim spotkaniom rodzi się naturalna integracja – nowotomyślanie mają szansę lepiej poznać swoich współmieszkańców, a obcokrajowcy z otwartością dzielą się swoją kulturą, historią i doświadczeniami, znajdując w bibliotece przestrzeń do dialogu i budowania relacji.
Wcześniejsze spotkania z udziałem gości m.in. z Argentyny, Kolumbii, Nigerii, Wietnamu czy Meksyku pokazują, jak duże znaczenie ma ten cykl dla lokalnej społeczności. Każde kolejne wydarzenie to nowa podróż – bez wychodzenia z miasta, ale z ogromną wartością poznawczą i integracyjną.
Koordynatorką projektu jest Izabela Putz.







































































































































































































