30 listopada w naszej Filii w Wytomyślu podczas cotygodniowych Podwieczorków z książką odbyły się tradycyjne Andrzejki biblioteczne.
Zawitała na nich bardzo tajemnicza osoba… Cyganka Łucja. Odziana w kolorowe szaty, w ciemnych okularach i z perłami na szyi przygotowała mnóstwo ciekawych wróżb. Biblioteka w tym dniu wyglądała niezwykle tajemniczo, a w trakcie wieczoru nie mogło zabraknąć wróżb. Były magiczne talerze, pod którymi ukrywały się słoneczka z różnymi minami, były buty wróżące kto pierwszy z uczestników zabawy zmieni stan cywilny, magiczna miseczka w której każdy ukrył swoje marzenia, było także losowanie karteczek z nazwą przyszłego zawodu. Z wyciętych serduszek dzieci wróżyły imiona przyszłej sympatii. Nie obyło się bez wróżb, gdzie rekwizytem były karty do gry. Z numerologii dzieci mogły dowiedzieć się w jakim stopniu data urodzenia wpływa na cechy naszego charakteru. Dzięki wróżbie z butelką uczestnicy zabawy poznali jakich zachowań powinni wystrzegać się w najbliższej przyszłości. Andrzejki były wesołym spotkaniem towarzyskim, wspaniałą zabawą dostarczającą uczestnikom wielu przyjemnych przeżyć. Teraz nie pozostaje nam nic innego jak czekać czy wróżby się spełnią.

Również w listopadzie, tym razem z okazji Światowego Dnia Pluszowego Misia, w wytomyskiej bibliotece odbyła się dwudniowa impreza pod hasłem Czytamy z misiem. Z tej okazji w bibliotece zaroiło się od pluszowych misiów, przyniesionych nie tylko przez dzieci, ale także przez grono pedagogiczne. Była to dobra okazja do zorganizowania zabaw integracyjnych dla przedszkolaków, a także uczniów klas I –III. W pierwszym dniu wszyscy uczestnicy spotkania wysłuchali krótkiej historyjki o Złotowłosej i trzech niedźwiadkach, które w pierwszym dniu spotkania czytała dyrektor Szkoły Podstawowej w Wytomyślu – Małgorzata Ruta. Natomiast w drugim dniu z przygodami niedźwiadka Baryłki zapoznała dzieci Małgorzata Lipiecka, nauczycielka nauczania zintegrowanego. Dzieci zostały zapoznane z historią pluszowego misia, a następnie wzięły udział w paradzie misiów i po kolei prezentowały swoje pluszaki. Kolejnym punktem imprezy była zabawa integracyjna Zgadnij kim jestem?, która polegała na naśladowaniu przez dzieci danego zwierzątka za pomocą gestów, bądź słów. Misiowe historyjki oraz pluszowe misie na pewno pozwoliły dzieciom zrozumieć wartość, jaką jest przyjaźni. Na zakończenie spotkania każdy z uczestników otrzymał „małe co nieco” – czyli pyszne cukierki.

Pluszowe misie – miękkie i miłe w dotyku są ulubieńcami wszystkich dzieci. Od wielu lat towarzyszą dzieciom na całym świecie. Pocieszają, dodają otuchy i są nieodzowną przytulanką przy zasypianiu. Ich święto uczciły przedszkolaki w naszej Filii w Jastrzębsku Starym.
Pluszowe misie obchodzą swoje święto (ustanowione w 2002 roku) w listopadzie, dokładnie w setną rocznicę powstania maskotki. W związku z tym, dzieci które przychodziły na spotkania czytelnicze do biblioteki w Jastrzębsku Starym, przez cały miesiąc słuchały różnych opowiadań o misiach, które przygotowała bibliotekarka Mirosława Miarka. W dniu będącym Świętem Pluszowego Misia do biblioteki ze swoimi maskotkami, przyszły dzieci z miejscowego przedszkola. Tam czekało na nie wiele niespodzianek. Były zabawy, konkursy, wierszyki i piosenki. A na koniec „małe co nieco” – miodowe ciasteczka i cukierki.

We czwartek, 26 listopada wraz z przedszkolakami obchodziłyśmy Międzynarodowy Dzień Pluszowego Misia, pod hasłem: Czy to jutro, czy to dziś – wszystkim jest potrzebny miś. W Oddziale dla dzieci gościła grupa Słoneczka” z Przedszkola nr 4 „Bolek i Lolek”, której prace wykonane na konkurs plastyczny „Mój Miś”otrzymały I nagrodę.Grupa „Słoneczka” otrzymała komplet książeczek i miała możliwość udziału w świętowaniu Dnia Misia. Dzieci przyniosły do biblioteki swoje ukochane misie i opowiedziały o każdym kilka słów. Wysłuchały bajki: „Stary ,zielony miś” i przy naszej pomocy wybrały spośród różnych propozycji cechy, jakimi powinien się charakteryzować prawdziwy przyjaciel. Przyjacielem, jak wiadomo, może być nie tylko miś, ale i kolega. I taki kolega powinien być według dzieci – wierny, prawdomówny, mieć dla nas czas, mówić o nas zawsze dobrze i lubić się z nami bawić.

Po tak trudnej dyskusji przyszedł czas na zabawę – maluchy nauczyły się piosenki z pokazywaniem „Niedźwiadek”, wzięły udział w konkursie na odgadywanie kształtów znanych z bajek misiów, a następnie każdy dostał zadanie pokolorowania swojego ulubionego bajkowego misia. Choć i Paddington i Miś Fuzzie, czy Uszatek są lubianymi postaciami, to jednak o Kubusia Puchatka prosiło najwięcej dzieci. Na koniec przedszkolaki obejrzały wszystkie konkursowe prace i oczywiście otrzymały małe, słodkie „co nieco”.

 


20 listopada gościem Oddziału dla Dzieci naszej biblioteki była autorka książek dla dzieci – Agnieszka Joanna Frączek. Pisarka urodziła się i mieszka w Warszawie, a pisaniem dla dzieci zajmuje się od 2002 roku. Na co dzień wykłada językoznawstwo w Instytucie Germanistyki Uniwersytetu Warszawskiego – jest doktorem nauk humanistycznych i autorką licznych prac naukowych z dziedziny językoznawstwa.

Przygodę z pisaniem rozpoczęła, kiedy jej córka – dziś sześcioletnia Isia postawiła swój pierwszy, samodzielny krok. Napisała wtedy pierwszy wierszyk, a wiosną 2003 r. zadebiutowała zbiorem wierszy dla dzieci pt. Co ja plotę? Mimo, że nie porzuciła pracy naukowej i ciągle redaguje i współredaguje specjalistyczne słowniki, Agnieszce Frączek największą przyjemność sprawia właśnie pisanie dla dzieci.

Goszczącym na spotkaniu z autorką uczniom klas IV obu nowotomyskich szkół podstawowych, przeczytała wiele ze swoich wierszyków i opowiedziała o tym, skąd bierze na nie pomysły. Dzieci doceniając pogodę ducha, życzliwość i poczucie humoru pisarki zasypały ją pytaniami dotyczącymi nie tylko jej twórczości, ale i życia prywatnego, posiadanych zwierząt, pracy wykładowcy, rodziny itp. Nie mogło oczywiście zabraknąć pytania o wiek naszego gościa i liczbę napisanych stron. Dzieci chętnie słuchały nie tylko odpowiedzi na swoje pytania, ale również zabawnych wierszyków. O tym, że spotkanie jak i i książki przypadły dzieciom do gustu, świadczyła ilość sprzedanych tomików z wierszykami i długa kolejka dzieci, które ustawiły się do Agnieszki Frączek po autografy.

Kobieta, która rozbudza w czytelnikach tęsknotę za prawdziwym rodzinnym życiem, która dostrzega piękno w rzeczach najmniejszych, która oferuje bajeczne widoki i szczere rozmowy, która uczy, że w życiu wszystko jest możliwe, która daje nadzieję…Kobieta, która wzrusza, bawi i inspiruje – Małgorzata Kalicińska, bo o niej mowa, była gościem naszej biblioteki.
W środę, 18 listopada twórczyni mazurskiej trylogii spotkała się z miłośnikami swoich książek.

Zanim zaczęła pisać pracowała w wielu zawodach, zyskiwała i traciła, ucząc się prostej prawdy, że los jedną ręką zabiera, a drugą – daje. Uważa, że jej największym sukcesem są mądre dzieci – reszta to drugi plan. Optymistka i kobieta z dużym poczuciem humoru, autoironią konieczną do życia po pięćdziesiątce. W 2006 r. Małgorzata Kalicińska debiutując, zaprosiła czytelników nad pełne ciepła i miłości rozlewisko. Mazurska saga okazała się bestsellerem, a sama autorka z wrodzonej skromności nie przypuszczała chyba, że z tej literackiej gościny zechce skorzystać blisko miliona osób spragnionych opowieści dających nadzieję i otuchę. Trzy tomy cyklu powieściowego – Dom nad rozlewiskiem, Powroty nad rozlewiskiem i Miłość nad rozlewiskiem – to przepełnione ciepłem powieści o poszukiwaniu sensu ludzkiego życia, o tym, że czasem warto uciec od zgiełku codzienności i własnych porażek, aby nad tytułowym rozlewiskiem odszukać prawdę o sobie.

Spotkanie upłynęło w bardzo przyjemnej atmosferze, a pełna życia pani Małgosia oczarowała wszystkich jego uczestników. Autorka chętnie odpowiadała na pytania dotyczące inspiracji, warsztatu pisarskiego, marzeń kobiet po pięćdziesiątce oraz jej własnych doświadczeń życiowych.

Nie możemy poznać i zrozumieć innych ludzi jeżeli nie znamy samych siebie. Nie możemy też zrozumieć innych narodów jeżeli nie znamy własnej historii, a im bliższa jest ona nas samych, tym bardziej jest prawdziwa… I właśnie ta potrzeba poznawania historii nam najbliższej – bo związanej z naszą Małą Ojczyzną – skupiła gości naszej biblioteki wokół losów nowotomyślan czasów hitlerowskiej okupacji i komunistycznej przemocy. Losy te, wzbogacone bogatą dokumentacją umieścił w swojej książce zatytułowanej Pod butem Hitlera i Stalina – dr Zenon Czesław Wartel.
Promocja tej książki miała miejsce w poniedziałkowy wieczór 16 listopada w czytelni naszej biblioteki.
Na uroczystości obecni byli: Henryk Helwing – Burmistrza Nowego Tomyśla, Henryk Gołek – Prezesa Koła Wielkopolskiego Związku Solidarność Polskich Kombatantów w Opalenicy, Tomasz Wlekły – Prezes Nowotomyskiego Towarzystwa Kulturalnego, a także grono bohaterów książki: Gertruda Jazdon, Maria Szczepaniak, Barbara Warawko i Zenon Bajer. Nie zabrakło również regionalistów i wszystkich, dostrzegających potrzebę poznawania i pielęgnowania lokalnej historii.
Uroczystość rozpoczęło przemówienie Henryka Gołka, a następnie publiczność wysłuchała interesującej prelekcji dra Wartela zatytułowanej Nowotomyślanie w książce Pod butem Hitlera i Stalina, wzbogaconej pokazem zdjęć. Kolejnym punktem poniedziałkowej uroczystości było przekazanie symbolicznych egzemplarzy książki na ręce sponsorów oraz tych bohaterów książki, którzy najmocniej wspierali autora w dziele jej tworzenia.
Na część artystyczną wieczoru złożyły się czytane fragmenty książki ilustrowane muzyką w wykonaniu uczniów Zespołu Szkół im. Stanisława Staszica w Nowym Tomyślu: Patrycji Budych, Pauli Łuczkowskiej i Bartosza Jarosza oraz uczniów Państwowej Szkoły Muzycznej im. Witolda Lutosławskiego w Nowym Tomyślu: Estery Borówki (skrzypce), Sary Sobiak (skrzypce), Moniki Mieloszyńskiej (wiolonczela) i Kacpra Łuczaka (klawesyn).
Uroczystość zakończyły wystąpienia gości: Edmunda Żurka, Floriana Roszkiewicza, Gertrudy Jazdon i burmistrza Henryka Helwinga, w których to zachęcili do lektury książki, zwłaszcza ludzi młodych. Nie zabrakło również podziękowań oraz słów wdzięczności i uznania dla autora. – Dzięki tej książce wypełnia się luka, która istniała w historiografii nowotomyskiej. – powiedział na koniec spotkania burmistrz Henryk Helwing.

W piątek, 13 listopada br. gościem naszej biblioteki był prof Piotr Śliwiński, który w czytelni naszej biblioteki wygłosił wykład pt. Najnowsza literatura Przegląd autorów i poetyk dla uczniów uczniowie Zespołu Szkół im. Stanisława Staszica w Nowym Tomyślu.

Prof Śliwiński mówiąc o literaturze zaznaczył, że czytanie pozostaje czymś fundamentalnym w naszym społeczeństwie, a popularyzacja czytelnictwa powinna być równie ważna jak budowanie autostrad. Przygnębiający jego zdaniem jest fakt, że przeciętny Polak czyta jedynie pół książki na rok, podczas gdy Czesi czytają sześciokrotnie więcej, a Holendrzy aż 16 książek na rok.
Śliwiński w swoim wykładzie podkreślił też rolę polskiej literatury dawniej i współcześnie oraz rolę pisarzy określanych mianem kapłanów, nauczycieli, dających nam możliwość poznania świata i rewolucjonistów, nakłaniających nas do jego zmiany. Ważną rolę w literaturze polskiej odegrał rok 1989 – rok, który przyniósł demokrację, wolny rynek, który rozpoczął zmianę obyczajów i poglądów na świat. – Również ze względu na to, nie mamy dzisiaj poczucia dramatyzmu historii.- powiedział Śliwiński. Zniknęła państwowa cenzura, zniknął monopol państwa na publikowanie książek, a sama książka stała się towarem. Po 89 roku masowo zaczęła pojawiać się literatura popularna, spełniająca rolę kompensacyjną, będąca rozrywką, a więc: romanse, horrory, książki erotyczne, sensacyjne i fantasy. W polskiej literaturze pojawiło się nowe pojęcie poetów i prozaików, a literatura zaczęła mówić językiem rzeczywistości, a nie wielkich idei. Na koniec Śliwiński wspomniał również wybitnych współczesnych poetów, jak Świetlickiego czy Sosnkowskiego.

W dniu 5 listopada br., po raz kolejny gościliśmy poetów uczestniczących w Międzynarodowym Listopadzie Poetyckim odbywającym się na terenie Poznania i województwa wielkopolskiego pod patronem poznańskiego oddziału Związku Literatów Polskich. Tym razem naszą książnicę odwiedzili: Barbara Zych-Gruszka i Romuald Mieczkowski – dziennikarze, animatorzy życia kulturalnego i literaci z imponującym dorobkiem, mogący poszczycić się wieloma prestiżowymi nagrodami. Obydwoje niezmiernie ceniący twórczość Czesława Miłosza, którego mieli szczęście poznać osobiście. Dwie ciekawe artystyczne osobowości, które mieliśmy okazję poznać łączy także niebywała wrażliwość i ciekawość świata, a efektem tego jest ich wszechstronna twórcza działalność.

Pani Barbara o swoich preferencjach i gustach literackich, dziennikarskiej pracy i pisaniu rozmawiała z uczniami klasy humanistycznej Zespołu Szkół Ogólnokształcących i Policealnych im. Mikołaja Kopernika, natomiast wilnianin Romuald Mieczkowski, urokliwą i pełną klimatu prezentację multimedialną poświęconą stolicy Litwy zaprezentował uczniom klas o profilu dziennikarskim Zespołu Szkół nr 2 im. Stanisława Staszica. Tradycyjnie poeci czytali swoje wiersze, chętnie odpowiadali też na liczne pytania młodzieży dotyczące m.in. inspiracji oraz miejsca i roli poezji we współczesnym świecie.
Spotkania wzbogaciły nie tylko uczniów, ale również naszych poetów, dla których niezwykłym przeżyciem była możliwość wspólnego odczuwania i odkrywania często bardzo osobistych, intymnych myśli autorów. Mądrość, dojrzałość artystyczna, subtelność, a jednocześnie otwartość, serdeczność, uśmiech i poczucie humoru naszych gości zostały docenione i bardzo ciepło przyjęte przez nowotomyską młodzież, która przekonała się, że poeta nie musi kojarzyć się jedynie z rozchwianą romantyczną i często nieprzystającą do współczesnego świata duszą. Wręcz przeciwnie, młodzież zrozumiała, że poeta jest człowiekiem jak każdy z nas, z tą delikatną różnicą, że posiada szczególny dar i szczególną umiejętność wyrażania swoich myśli i uczuć na papierze.

Warto poznać nieco bliżej naszych czwartkowych gości:

Barbara Gruszka-Zych – stypendystka wiedeńskiej fundacji Janineum i Fundacji Jana Pawła II w Rzymie, urodziła się w Czeladzi. Skończyła filologię polską i teologię. Poetka, reporterka, dziennikarka tygodnika Gość Niedzielny. Debiutowała bardzo wcześnie, bo w wieku 14 lat, w młodzieżowym piśmie Świat Młodych, a dwa lata później w tygodniku Na Przełaj ukazały się jej pierwsze utwory poetyckie. Jest autorką – jak to określił Miłosz – bardzo śmiałych, kobiecych, dotykających prawdziwego życia i jego ulotności tomików poetyckich: Napić się pierwszej wody, Teren prywatny, Nic się nie stało, Pali się mój próg, Zapinając kolczyki, Podróż drugą klasą, Sprawdzanie obecności i Miegu su tavimi po oda – Śpię z tobą pod skórą. O jej twórczości pisali m.in. Czesław Miłosz, ks. Jan Twardowski, Ewa Lipska, Tadeusz Nowak, reżyser Krzysztof Zanussi. Jej wiersze zdobyły liczne nagrody, m.in. w konkurskie im. H. Poświatowskiej, Zbigniewa Herberta i konkursie na wiersz miłosny miesięcznika Twój Styl. Były tłumaczone na wiele języków, m.in. angielski, francuski, niemiecki, włoski, rosyjski, litewski i arabski. Wydała również książki: Mało obstawiony Święty. Cztery reportaże z Bratem Albertem w tle, zbiór reportaży Zachowaj jako… Za jeden z reportaży przyznano jej tytuł honorowy Przyjaciel Ubogich Dzieci miasta Katowice, zaś po tekście Dziewczynka z kluczem na szyi, opisane w nim dziecko znalazło rodzinę zastępczą. Specjalnością pani Barbary są jednak przede wszystkim obszerne wywiady z wybitnymi postaciami świata kultury. Rozmawiała między innymi z Josifem Brodskim, Wojciechem Kilarem, Agnieszką Holland, Janem Nowakiem-Jeziorańskim, Andrzejem Sewerynem i z Czesławem Miłoszem.

Równie bogatym dorobkiem może poszczycić się nasz drugi gość – Romuald Mieczkowski, który przygodę z pisaniem rozpoczął już w wieku lat 16. Romuald Mieczkowski urodził się w Fabianiszkach stanowiących dziś dzielnicę Wilna. Studiował filologię polską i geografię, a także historię sztuki. Jako dwudziestolatek, w 1970 roku. rozpoczął pracę dziennikarską. W latach 1980-1988 kierował działem polskim Radia Litewskiego, a w 1988 roku zainicjował działalność programu polskiego w Telewizji Litewskiej, z którym związany jest po dzień dzisiejszy. Od 1989 roku redaguje pierwszą niezależną gazetę polską Znad Wilii integrując polską inteligencję na Litwie, a także nawiązując kontakty ze środowiskami opiniotwórczymi w Polsce i na świecie. Jest autorem scenariuszy filmowych. W 1995 roku wraz z żoną założył pierwszą na Wschodzie Polską Galerię Artystyczną Znad Wilii, zrzeszających najbardziej interesujących twórców różnych narodowości. Romuald Mieczkowski jest autorem ponad 3 tysięcy artykułów i publikacji, setek materiałów radiowych i telewizyjnych. Wydał poetyckie tomiki: W Ostrej Bramie, Co bym stracił, Wirtuozeria grubo po północy, Powrócę, Podłoga w celi Konrada, zbiory opowiadań: Sennik wileński, Sen w ogrodach Moneta. oraz książkę Objazdowe kino i inne opo-wiadania wileńskie Jego utwory trafiły do kilkudziesięciu antologii, były tłumaczone na litewski, rosyjski, ukraiński, angielski, włoski, węgierski i czeski.
Jest laureatem wielu nagród, m.in. Fundacji Kopernikańskiej w USA, Fundacji POLCUL w Australii, Fundacji im. Turzańskich w Kanadzie, oraz wyróżnień przyznawanych w Polsce, w tym odznaki Zasłużony dla Kultury Polskiej. W 1998 roku został odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Zasługi Rzeczypospolitej Polskiej.
Pasją pana Romualda jest animacja polskiego życia kulturalnego na Litwie. Jedną z jego najbardziej interesujących inicjatyw kulturalnych są Międzynarodowe Spotkania Poetyckie Maj nad Wilią z udziałem wybitnych europejskich twórców.

W tym roku przypada 80. rocznica urodzin Wandy Chotomskiej – kochanej, nie tylko przez najmłodszych – poetki, prozaika, autorki tekstów piosenek i musicali dla dzieci, a także twórczyni wierszy satyrycznych, baśni oraz tekstów związanych z kulturą. Z tej okazji w Filii naszej biblioteki w Jastrzębsku Starym miesiąc październik upłynął pod hasłem twórczości tej wybitnej polskiej autorki.
Każdy piątek miesiąca poświęcony był głośnemu czytaniu utworów W. Chotomskiej: Kołysanki dla Zuzanki, Przygód jeża spod miasta Zgierza, Od rzeczy do rzeczy i Różowego balonika. Przez cały miesiąc można było również oglądać wystawkę książek autorki oraz prac plastycznych z nimi związanych.
Bibliotekarka Mirosława Miarka zaproponowała również młodym czytelnikom udział w konkursie literackim na najpiękniejsze życzenia urodzinowe lub wierszyki dla Jubilatki, którego wyniki zostały ogłoszone 28 października, podczas specjalnego spotkania przedszkolaków z twórczością Wandy Chotomskiej. Do konkursu zgłosiło się siedmioro uczniów miejscowej szkoły podstawowej: Alicja Miarka z kl. IV, Tomek Miarka z kl. VI, Agnieszka Przewoźna z kl. IV, Rafał Krym z kl. VI, Artur Krym z kl. IV, Monika Szczecińska z kl. VI i Klaudia Felińska z kl. VI. Dzieci zaprezentowały swoje utwory na forum całej szkoły, za co otrzymały gromkie oklaski, a od organizatorek konkursu pamiątkowe nagrody i dyplomy.
Oto fragmenty wierszowanych życzeń uczestników konkursu:

Na 80-te urodziny
Pani Wando
Życzę wszystkiego najlepszego
Osiemdziesiąt lat-
To jeszcze nic takiego
/Alicja Miarka/

W Dniu osiemdziesiątych urodzin
Moc serdecznych życzeń
Dużo szczęścia i zdrowia
I wszystkiego co piękne i wymarzone
A wszystko to niech będzie
W tym Dniu spełnione…
/Rafał Krym/

W Dniu osiemdziesiątych urodzin
W Dniu urodzin Twych Pani Wando
Wznoszę życzeń wianek
Niech Tobie Pani Wando
Uśmiecha się wieczór i poranek
Niech Twe Pani Wando
Życie słodko płynie
W każdej chwili i godzinie…
/Artur Krym/

Urodziny
2009 rok jest szczególnym rokiem
Dla kulturalnej dziedziny,
bo pani Wanda Chotomska obchodzi
swoje 80-te urodziny.
Pani Wanda jest rodowitą warszawianką
I od lat dobrze znaną pisarką…
/Tomek Miarka/

Dla Pani Wandy
Październik, październik pisarski świat zna,
że Pani Wanda Chotomska 80 urodziny ma.
Październik, październik to miesiąc Jej urodzenia
a Warszawa to miasto Jej pochodzenia…
/Alicja Miarka i Agnieszka Przewoźna/

Wanda Chotomska
W. Chotomska to pisarka
wciąż pracuje jak drukarka.

I potrafi jak nikt inny
czuć i widzieć świat dziecinny.

Dla nas dzieci wiersze pisze.
Gdy je czytasz, wpadasz w ciszę.

Cudnych światów, bajek, kwiatów.
Moc radości też w nich gości…
/Monika Szczecińska/

Wiersz o Wandzie Chotomskiej
Pani Wandziu kochana napisz nam proszę taki wierszyk
Co o ranku mówi i o ptaszku
I co weselem jaśnieje.

Napisz nam proszę taki wierszyk o sobie
I o życiu,
Wesołych i smutnych chwilach
no i o bocianku co żabkę goni
oraz o piesku co wesoło przy budzie szczeka…
/Klaudia Felińska/